Zona Hastalığı Nedir? | Tedavisi | Belirtileri | Nedenleri 

Zona hastalığı nedir? Zona hastalığı nasıl tedavi edilir? Zona hastalığının belirtileri nelerdir? Zona hastalığının nedenleri nelerdir?

Zona Hastalığı Nedir

Zona Hastalığı Nedir? | Nedenleri

Herpes Zoster, Zona ya da halk arasında bilinen adıyla gece yanığı, varisella zoster denilen suçiçeği virüsü nedeniyle oluşan bir hastalıktır. Deride sağ veya sol bölgeyi seçen bir hastalıktır. Kızarık zemin üzerine yerleşmiş, su toplamalar şeklinde belirti veren, çok ağrılı olabilen bir cilt hastalığıdır.

Çocukluk döneminde geçirilen suçiçeği ya da aşılamadan sonra bu virüs duyusal, doğursal kök ganglionlarında yani omuriliğin iki yanında yer alan sinir hücrelerinde sessiz bir biçimde kalır. Direncin düştüğü durumlarda virüs bu hücrelerde çoğalarak yine siniri izleyerek deriye ulaşır ve zonanın bilindik bulgularını ortaya çıkartır.

Zonanın sebebi direncin düşmesidir. Direncin düşmesini ileri yaş, altta yatan kötü huylu hastalıklar, edinilmiş bağışıklık sistemi yetersizliği, direnci düşüren güçlü tedaviler neden olabilir.

Zona hastalığı 50 ile 60 yaşın üstündeki kişilerde sıklıkla görülen bir rahatsızlıktır.

Zona Hastalığının Belirtileri Nelerdir?

Zona, vücudun sağ veya sol bölgesinde çıkan bir rahatsızlıktır. Hastalık, yüzde meydana geldiğinde alın, yanak ya da çene bölgesinde görülmektedir. Gövde, karın, kol, bacak bölgesinde deri sinirlerine uyan alanlarda, dermatomal yerleşim denilen bölgelerde örneğin gövdeye yerleştiğinde kemer şeklinde veya deri sinirlerine uyan, kolda çizgi şeklinde belli bir hat üzerinde kırmızı zemin üzerine yerleşmiş, grup oluşturmuş vezikül yani su toplamalar şeklinde belirti vermektedir.

Zona hastalığı vücutta döküntülere neden olabilen bir rahatsızlıktır. Diğer bir belirtisi de geceleri görülen bölgesel ağrılardır.

Hastalığın diğer belirtileri ise şu şekildedir:

  • Halsizlik,
  • Ateş,
  • Yorgunluk,
  • Baş ağrısı,
  • Şiddetli ağrı,
  • Şiddetli yanma,
  • Deride kızarıklık, kabarcık gibi belirtiler görülmektedir.

Zona Hastalığının Teşhisi Nasıl Konur?

Zona hastalığının teşhisinde hastanın şikâyetleri ve lezyonun klinik özellikleri önemli bir yer tutmaktadır. Genellikle hasta, yoğun bir ağrı şikâyetiyle hekime başvurur. Hasta, ağrının vücudunun belli bir bölgesinde (sağ ya da sol taraf) olduğunu bu bölgeler yüz, gövde, kol ya da bacak olabilir. Kişi, tutulan bölgenin yarım kemer şeklinde olduğunu ifade eder. Yine o bölgede karıncalanma, uyuşukluk, kaşıntı gibi belirtiler de görülebilmektedir. Şikâyet edilen bölgenin yüzeyine bakıldığında kırmızı, üzerinde su toplamalar şeklinde grup oluşturmuş veziküllerin olduğu görülmektedir ve bu şekilde hastaya zona tanısı konmuş olur.

Zona Hastalığı Bulaşıcı mıdır?

Zona geçiren bir kişi, başka birine zona hastalığını bulaştırmaz. Ancak zona geçiren kişiyle suçiçeği geçirmemiş biri temas ettiği takdirde suçiçeği bulaşabilir. Örneğin zona geçiren bir anne, suçiçeği geçirmemiş bebeğine suçiçeği bulaştırabilir. Bu bulaşımda temas önemlidir. Hava yoluyla, solunum yoluyla zona hastalığı bulaştırıcı değildir.

Zona Hastalığı En Çok Kimlerde Görülür?

Zona hastalığı genellikle erişkin yaşlarda görülen bir rahatsızlıktır. Özellikle orta ve ileri yaştaki kişilerde görülmektedir, fakat çocuklarda da görülebilmektedir.

Genellikle kanser hastalarında ya da bağışıklık sistemini düşüren kemoterapi gibi ilaç kullanan kişilerde daha fazla rastlandığı için orta ve ileri yaş hastalığıdır denebilir.

Zona Hastalığı Vücudun Nerelerinde Görülür?       

Zona hastalığı vücudun birçok bölgesinde görülebilmektedir. Yüzde, saçlı deride, gövdede, kol ve bacaklara yerleşebilir. Saçlı derinin içerisinde, alın bölgesinde, yanak veya çenede, göğüste, karın bölgesinde dağılımına göre genellikle sağ ve sol tarafı tercih edilebilen bir hastalıktır.

Zona, gövde ya da yüzde yerleştiğinde tuttuğu bölgeyi yarım kemer şeklinde saran bir hastalıktır. Kol ve bacakta yerleştiğinde ise deri sinirlerine uyan alanda çizgisel şekilde yerleşir ve tuttuğu bölgede zemini kızarık, üzerinde su toplama şeklinde belirti veren bir cilt hastalığıdır.

Zona Hastalığı Tedavi Sonrasında Tekrar Eder mi?

Zona hastalığı genellikle bağışıklık sistemi güçlü olan kişilerde ömür boyu bir kere görülen bir rahatsızlıktır. Fakat bağışıklık sisteminde ciddi anlamda bir zayıflık varsa ki genellikle kanser hastalıkları veya kemoterapi tedavisi gören kişilerde birkaç kere tekrarlamalar gerçekleşebilir.

Zona Hastalığında Ağrılar Neden Oluşur?

Zona hastalığına neden olan varisella zoster virüsü denilen etken, çocuklukta geçirilen suçiçeği hastalığına sebep olan etkenle aynı virüstür. Bu virüs, suçiçeği geçirildikten sonra omuriliğimizde ki sinirlerin kök kısmına yerleşir ve o bölgede sessiz bir şekilde kalır, erişkin dönemde bağışıklık sisteminin zayıflamasıyla beraber zona hastalığını oluşturur. Sinirlerin kök kısmına yerleşmiş olan virüs, hastalığı oluştururken sinirlerde gerçek anlamda harabiyete yol açar ve bu harabiyet sonrasında genellikle çok şiddetli bir ağrı ortaya çıkar. Bazen ağrı hiç olmadan sadece kaşıntı, karıncalanma, uyuşukluk gibi belirtilerle de kendini gösterebilir.

Zona Hastalığında Ciltte İz Kalır mı?

Zona hastalığında hastalığın şiddetine göre iz kalıp kalmaması farklılık göstermektedir. Eğer hastalık hafif geçiriliyorsa hiçbir iz kalmayabilir, ama hastalık çok şiddetli geçiriliyorsa yani tuttuğu bölgede geniş bir alanı kaplayan su toplamalar varsa ve üzerine ekstra enfeksiyon eklenmişse, hastalık geçtikten sonra o bölgelerde hafif kahve renkte lekeler kalabilir.

Zona Hastalığında Tedavi Süresi Ne Kadardır?

Hastalıkta kullanılan antiviral haplar, bir hafta süreyle kullanılmaktadır. Fakat derideki döküntüler 2-3 hafta sürebildiği için pansuman veya krem şeklindeki tedaviler 2-3 hafta kadar sürmektedir. Deri hasarının toparlanması biraz daha uzun sürdüğü için vitamin veya ağrı kesicileri daha uzun süre kullanmak durumunda kalınmaktadır.

Zona Hastalığı Nasıl Tedavi Edilir?

Zona hastalığının sebebi bir virüs olduğu için tedavide antiviral denilen ilaçlar kullanılmaktadır. Antiviral ilaçlar hem hastalığın ağrı bulgusuna hem de deri bulgularının yayılmasına etkilidir. Antiviral ilaçlar sıklıkla ağızdan hap şeklinde alınır. Ancak hastalığı şiddetli olanlarda altta yatan, direncin düşük olmasına sebep olan ek hastalığı olanlarda ilk tedavi olarak damardan antiviral ilaçlar kullanılabilir.

Zona hastalığında ağrı için ayrı tedaviler verilmektedir. Bilinen klasik ağrı kesiciler tedaviye yanıt vermiyorsa güçlü ağrı kesiciler de kullanılabilmektedir.

Zona ağrısını tedavi etmek için çeşitli topikal, anestezik kremlerde kullanılmaktadır.

One comment

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir