Yenilenebilir Enerji Kaynakları Nelerdir?

Yenilenebilir enerji kaynakları nedir? Yenilenebilir enerji kaynakları nelerdir?

Yenilenebilir enerji kaynakları nedir

Yenilenebilir Enerji Kaynakları Nedir?

Kullanıldıkça rezervleri tükenmeyen kaynaklara yenilenebilir enerji kaynakları denir. Bu tür kaynaklar çevreye zarar vermezler.

Yenilenebilir Enerji Kaynakları Nelerdir?

1-) Güneş Enerjisi

Güneş, temiz ve masrafsız bir enerji kaynağıdır. Güneş enerjisi, ülkeleri diğer enerji kaynaklarına bağımlıktan kurtaracak kapasiteye sahiptir. Güneş, ilk önceleri suların ısıtılmasında kullanılmış, daha sonraki dönemlerde teknolojinin gelişmesi ile birlikte elektrik enerjisi olarak da kullanılmaya başlanmıştır. Güneş pilleri ya da fotovoltaik piller diye anılan cihazlar, Güneş ışığından elektrik enerjisi üretirler.

Dünya’da güneş enerjisi uygulamaları çok yaygındır. Fransa ile İspanya arasındaki Pireme Dağları üzerinde bulunan 12 m çapındaki güneş enerjisi her yıl 300 bin ton petrole eşdeğer enerji sağlamaktadır. Bu değer ülkenin birincil enerji gereksiniminin % 3’üne eşittir.

2-) Rüzgar Enerjisi

Rüzgar enerjisinin kullanımı çok eskilere dayanmaktadır. İlk olarak, Asya medeniyetlerinde Çin, Tibet, Afganistan ve İran’da kullanıldığı bilinmektedir. Rüzgar türbinlerinin kullanımına ait ilk yazılı bilgiler Büyük İskender tarafından M.Ö. 200 – 300 yıllarında basit yapıdaki yatay eksenli rüzgar türbinleri hakkındadır. Düşey eksenli ilk rüzgar türbinleri, M.Ö. 500-900 yıllarında Farslılar tarafından dizayn edilip, buğday öğütme ve su pompalama amaçlı kullanılmıştır.

Endüstri Devrimi ile birlikte, 18. yüzyılda buhar makinelerinin ortaya çıkması sonucunda Dünya enerji ihtiyacı temini için termotermik işlemlere dayanan makinelerden yararlanılmaya başlanmıştır. Özellikle kömür, petrol ve doğal gaz gibi fosil yakıtların kullanımı ile beraber, bu makineler daha avantajlı bir duruma gelmiştir.

3-) Dalga Enerjisi

Güneş ışınları Dünya’nın temel enerji kaynağıdır. Dünya üzerinde kara ve denizlerin dağılımından dolayı gelen ışınların % 70’i denizler tarafından tutulur. Bu sebeple okyanus dalgaları kirletici etkisi olmayan büyük bir enerji kaynağıdır ve Dünya enerji ihtiyacının % 13’ünü karşılayacak bir potansiyele sahiptir. Fransa’nın Manş kıyıların 1966 yılında, 240 mwh’lık bir dalga enerjisi santrali devreye sokulmuştur.

4-) Gel-git ve Akıntı Enerjileri

Gel-git veya okyanus akıntısı nedeniyle yer değiştiren su kütlelerinin sahip olduğu kinetik veya potansiyel enerjisinin elektrik enerjisine dönüştürülmesidir. Gel-git enerjisinin elektriğe dönüştürmek için yaygın olarak, uygun bulunan koyların ağzının bir barajla kapatılarak, gelen suyun tutulması, çekilme sonrasında da yükseklik farkından yararlanılarak türbinler aracılığı ile elektrik üretilmesi hedeflenir.

Deniz ve okyanuslardaki düzenli akıntıların kinetik enerjisinin, deniz tabanına yerleştirilen türbinler aracılığı ile elektrik enerjisine dönüştürülmesi akıntı enerjisi olarak alınır.

5-) Biyokütle Enerjisi

Biyokütle enerjisi klasik ve modern olmak üzere iki grupta ele alınır. Klasik biyokütle enerjisi konveksiyonel ormanlardan elde edilen yakacak odun ve yine yakacak olarak kullanılan bitki ve hayvan artıklarından oluşur. Modern biyokütle kaynakları ise, enerji ormancılığı ürünleri ile orman ve ağaç endüstrisi atıkları, enerji tarımı, tarım kesimindeki bitkisel ve hayvansal atıklar, kentsel atıklar, tarıma dayalı endüstri atıkları olarak sıralanır.

Yenilenebilir enerji kaynakları içinde en büyük teknik potansiyele biyokütle sahiptir. Biyokütle enerji teknolojisi kapsamında;

  • Odun (enerji ormanları, ağaç artıkları),
  • Yağlı tohum bitkileri (Ayçiçek, kolza, soya vb.)
  • Karbo-hidrat bitkileri (patates, buğday, mısır, pancar vb.),
  • Elyaf bitkileri (keten, kenevir, sorgum vb.),
  • Bitkisel artıklar (dal, sap, saman, kök, kabuk vb.),
  • Hayvansal atıklar ile şehirsel ve endüstriyel atıklar değerlendirilmektedir.

Biyokütle yenilenebilir, her yerde yetiştirilebilen, sosyo-ekonomik gelişme sağlayan, çevre dostu, elektrik üretebilen, taşıtlar için yakıt elde edilebilen stratejik bir enerji kaynağıdır.

6-) Jeotermal Enerji

Jeotermal, yer kabuğunun çeşitli derinliklerinde birikmiş olan ısının oluşturduğu kimyasallar içeren sıcak su, buhar ve gazlardır.

Jeotermal enerji, bu jeotermal kaynaklardan ve bunların oluşturduğu enerjiden doğrudan veya dolaylı yollardan faydalanmayı kapsamaktadır.

Yenilenebilir, sürdürülebilir ve tükenmez bir enerji kaynağı olması büyük avantajlar sağlamaktadır. Jeotermal enerjinin tarihi çok eskiye dayansa da, elektrik enerjisi elde edilmesi 20. yüzyılda gerçekleşmiştir. Daha önce ısıtma sisteminde kullanılmıştır.

Günümüzde jeotermal kaynakları;

  • Elektrik enerjisi üretimi,
  • Merkezi ısıtma, merkezi soğutma, sera ısıtması ve benzer ısıtma, soğutma uygulamaları,
  • Proses ısı temini, kurutma işlemleri gibi endüstriyel amaçlı kullanımlar,
  • Karbondioksit, gübre, lityum, ağır su, hidrojen gibi kimyasal maddelerin ve minerallerin üretimi,
  • Termal turizmde kaplıca amaçlı,
  • Düşük sıcaklıklarda kültür balıkçılığı,
  • Mineraller içeren içme suyu üretimi gibi uygulama ve değerlendirme alanlarında kullanılmaktadır.

Günümüzde, Dünya’daki jeotermal elektrik üretimi yıllık 65 milyon kwh/yıldır.

7-) Hidroelektrik Enerjisi

Hidroelektrik enerji ise akarsulardaki potansiyel enerjinin kinetik enerjiye dönüştürülmesi ile mekanik olarak elektrik akımı elde eden dinamoların çalıştırılması ile elektrik enerjisi sağlamaktadır.

Dünya elektrik üretiminin % 17’si hidroelektrikten karşılanmaktadır. Barajların arazi kullanımında oluşturduğu değişiklikler, insanların topraklarını boşaltması, flora ve fauna, dibe çökme ile baraj alanının dolması ve su kullanım kütlesi üzerinde etkileri vardır.

8 -) Hidrojen Enerjisi

Birincil enerji kaynaklarının dönüştürülmesi ile elde edilen ikincil enerjilere enerji taşıyıcısı denir. Hidrojen 21. yy.a damgasını vuracak bir enerji taşıyıcısıdır. Hidrojen kolayca ve güvenli olarak her yere taşınabilen, taşınmasında çok az enerji kaybı olan, her yerde kullanılabilen tükenmez, temiz, kolaylıkla ısı, elektrik ve mekanik enerjiye dönüşebilen ve karbon içermeyen bir enerji kaynağıdır. Ekonomik ve hafif olan hidrojenin, yalnız 21. yy.ın değil, güneş ömrü olarak kestirilen gelecek 5 milyar yılın da yakıtı olacağı söylenebilir.

Hidrojen bir doğal yakıt olmayıp, birincil enerji kaynaklarından yararlanılarak su, fosil yakıtlar ve biyokütle gibi değişken ham maddelerden üretilebilen sentetik bir yakıttır.

Motor yakıtı olarak kullanılabildiği gibi sanayide elektrik üretiminde ve konutları ısıtmada da kullanılabilir.

One comment

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir